🏰 Goedemiddag. Het was de uitgesproken ambitie van koning Filip in 2013, stevig begeleid door zijn toenmalige kabinetschef Frans van Daele, om het helemaal “anders te doen dan zijn vader”, bij het uitoefenen van de politieke rol van het Paleis. Met name de starre houding ten opzichte van de N-VA moest en zou anders. Het resultaat is spectaculair: tijdens drie formaties deed men moeite om de partij van premier Bart De Wever (N-VA) “in het bad te trekken”.
🧱 Dat blijkt allerminst toeval. De analyse in Laken was en is helder: er is een ‘firewall’ nodig tussen de twee Vlaams-nationale partijen, die zeker niet in elkaars armen gedreven mogen worden. Gesprekken in 2019 tussen De Wever en Tom Van Grieken (Vlaams Belang) zorgden destijds voor een elektroshock op het Paleis. Het verklaart waarom men in 2019 zo graag paars-geel wilde en in 2024 de rode loper uitrolde.
🤝 Tegelijk blijft het voor Laken een grote gok om met premier De Wever zaken te doen: de hele theorie van ‘het federale fort bezetten’, de logica van de N-VA over federale machtsdeelname, is voor het Paleis moeilijk te slikken. Alleen overheerst het pragmatisme: er zijn behoorlijk wat andere domeinen waar de koning en de premier elkaar wel vinden: de ethische dossiers, en zeker ook het buitenlands beleid.
🚨 Minister van Justitie Annelies Verlinden (cd&v) zit opnieuw in het nauw rond i-Police, het mislukte IT-project van de federale politie dat 200 miljoen euro heeft gekost. Haar eigen woordvoerder is in verdenking gesteld door het parket: hij zou een mol gehad hebben bij het Brusselse parket, die vertrouwelijke informatie uit het onderzoek zou hebben doorgespeeld, onder meer over de rol van nota bene minister Verlinden zelf. Verlinden beweert zelf “niet op de hoogte te zijn” geweest van eventuele “onwettelijke zaken” door haar woordvoerder.
🔎 Politiek gezien is de schade groot. Eerder doken er vragen op over de banden tussen Verlinden en de advocaten van de Franse leverancier Sopra Steria, die miljoenen factureerde aan de Belgische staat. De oppositie eist tekst en uitleg, Groen, Vlaams Belang en Anders willen nu echt een onderzoekscommissie.
⚛️ De regering heeft een ‘plan B’ klaar in de onderhandelingen met Engie, dat zoals verwacht bijzonder moeilijk doet over de verkoop van de Belgische kerncentrales: de Fransen onteigenen. Een serieus risico, maar het gaat over miljarden, want ook de factuur van de ontmanteling van die oude centrales moet mee in de oefening. De Kamer wil alvast tekst en uitleg.
🩺 De “zure room in het patéeke” is al te proeven: de lastige stukken uit het voorgestelde compromis van premier Bart De Wever (N-VA) lekken ondertussen wel al uit. Een heel moeilijke kwestie voor Vooruit-vicepremier Frank Vandenbroucke blijft de aanpak van de langdurig zieken. Op ‘zijn’ domein zou hij moeten aanvaarden dat mensen met mentale problemen na twee jaar hun uitkering zouden verliezen.
